Otizmi Olan Çocuklar ve Kardeşlerinin Davranış Sorunları ve Kişilik Özellikleri Örüntüleri

Erden G., Akçakın M.

Ankara Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Çocuk Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı, Ankara.

Amaç: Otizmi olan çocuklar ve kardeşlerine ilişkin yayınlarda bazı davranış sorunlarının ve kişilik örüntülerinin normalden daha sık olduğu vurgulanmaktadır. Bu nedenle bu çalışmada otizmi olan çocuklar, kardeşleri ve kontrol grubunun davranış sorunları ve kişilik özellikleri örüntülerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Bu araştırmada DSM-III-R tanı ölçütlerine göre otizm tanısı konmuş 40 çocuk ve onların kardeşleri (n=40) ile kliniğe başvurmamış 40 çocuk için, anne babalara Çocuklar İçin Kişilik Ölçeği (Personality Inventory for Children-PIC) ve Çocuklar İçin Davranış Değerlendirme Ölçeği (Child Behavior Checklist-CBCL) uygulanarak elde edilen puan ortalamaları karşılaştırılmıştır.   Bulgular: Otizm tanısı konmuş çocuklar alt ölçeklerin çoğunda kardeşlerinden ve kontrol grubundan yüksek puan almışlardır. Kardeşler ile kontrol grubu arasında depresyon, hiperaktivite, sosyal ilişkiler alt ölçekleri arasında farklılık saptanırken; uyum, okul başarısı, dikkat ve davranış sorunları, sosyal yeterlik gibi alt ölçeklerde farklılık bulunmamıştır. Depresyon ve hiperaktivite ölçeklerinde otizm olan çocukların kardeşlerinin kontrol grubu çocuklarından daha yüksek ortalamalar elde ettikleri gözlenmiştir. Entellektüel tarama ve sosyal beceriler alt ölçeklerinde ise farklılığın kontrol grubundan kaynaklandığı saptanmıştır. Kontrol grubunun otizmi olan çocukların kardeşlerinden  entellektüel tarama ve sosyal beceriler alt ölçeklerinde daha yüksek ortalamalar elde ettikleri bulunmuştur. Tartışma: Bu çalışma, otistik çocukların kardeşlerinin sağlıklı davranış ve kişilik örüntüleri devamlı bir stres kaynağına karşın çeşitli koruyucu nedenlerle koruyabildiklerini göstermiştir.

Anahtar Kelimeler: Otizm, kardeşler, davranış sorunları, kişilik özellikleri.

ISSN:1301-3904